Examenwoorden

aanleiding de reden waarom iemand juist nu over dit onderwerp schrijft Het concert van Doe Maar is een goede aanleiding om nog eens terug te kijken op de Nederpop van de jaren tachtig. activeren zie overhalen adviseren de raad geven om iets te doen (of juist niet te doen) Ik adviseer jullie om de avond voor het examen op tijd naar bed te gaan. alinea een groepje zinnen die zichtbaar bij elkaar horen; alinea's springen in of worden door witregels van elkaar gescheiden. De alinea's van de examentekst zijn voor het gemak van de kandidaten genummerd. amuseren mensen vermaken met iets leuks of interessants De verhalen in de Donald Duck blijken ook veel tieners nog te amuseren. argument een reden waarom je iets vindt, een bepaalde mening hebt Ik vond de argumenten van de schrijver voor het Studiehuis niet erg overtuigend. bewijs een argument dat echt 100% overtuigend is Dat rokers minder oud worden dan niet-rokers, is een bewijs voor de schadelijkheid van roken. citeren letterlijk iemands woorden weergeven Gebruik altijd aanhalingstekens als je iemand citeert. conclusie een bewering die logisch volgt uit wat iemand zegt of schrijft Je kunt uit haar enthousiaste leesverslag maar één conclusie trekken: Jan Terlouw is een fantastische schrijver! doel wat je met je woorden of daden wilt bereiken De regering geeft voorlichting over veilig vrijen, met het doel het voorkomen van geslachtsziekten terug te dringen. Zie ook: schrijfdoel feit een bewering die klopt met de werkelijkheid De gemiddelde leerling besteedt meer tijd aan z'n bijbaantje dan aan z'n huiswerk; dat is een feit. functie (van een tekstdeel) welke bijdrage het tekstdeel levert aan de tekst als geheel Wat is de functie van de eerste alinea? Moet die de aandacht trekken van de lezer; of vat die de tekst samen? gevolg iets wat door een andere gebeurtenis (de oorzaak) veroorzaakt wordt De hongersnood in Afrika is een gevolg van de droogte die nu al twee jaar aanhoudt. tot handelen aanzetten zie overhalen hoofdgedachte wat een tekst beweert, samengevat in één zin De hoofdgedachte van een liefdesbrief is: "Ik houd van je. " informeren informatie geven over Het programma 'Medisch nieuws' informeert u over de laatste medische ontwikkelingen. kop(je) kort opschrift boven een tekst of tekstdeel Met kopjes kun je een lang artikel overzichtelijker maken. omschrijven uitleg geven over de betekenis, in eigen woorden Kun jij omschrijven wat de auteur bedoelt met 'nesteldrang'? mening wat iemand ergens van vindt Wat is jouw mening over de uitbreiding van Schiphol? middel manier om je doel te bereiken Zo'n vreemde foto is een goed middel om de aan- dacht van de lezer te trekken. onderwerp waar een tekst over gaat, zo kort mogelijk Het onderwerp van mijn spreekbeurt is: kinder- mishandeling. oorzaak waardoor het komt dat iets gebeurd is Wat was de oorzaak van dat ongeluk? opmaak de manier waarop een tekst is afgedrukt Ik vind dat dit jongerenblad een vrolijke opmaak heeft. opsommen één voor één opnoemen Hij begon de namen van de slachtoffers op te sommen. overhalen mensen zover krijgen dat ze iets (voor jou) doen Die reclame probeert je over te halen om ook een piercing te nemen. overtuigen mensen zover krijgen dat ze jouw mening overnemen Hoeveel argumenten je ook geeft, je overtuigt me toch niet. reden waarom je iets doet of vindt Longemfyseem -een goede reden om nooit te gaan roken! schrijfdoel wat de schrijver met de tekst wil bereiken Zo'n schrijver van cabaretteksten heeft maar één schrijfdoel voor ogen: het publiek vermaken. samenvatting korte weergave van de inhoud van een tekst, tel altijd het aantal woorden Dat boek staat vol met samenvattingen van bekende romans. tegenstelling twee begrippen of gedachtes die recht tegenover elkaar staan Koud en heet vormen een tegenstelling. uitwerking iets wat al eerder kort is gezegd, uitvoeriger uitleggen De schrijver zegt in alinea 1 dat autorijden te aantrekkelijk is; in alinea 5 komt hij met een uitwerking van die stelling. verklaring (I) uitleg waardoor iets veroorzaakt wordt (2) uitleg wat een woord of een zin betekent (1) Verkeersdeskundigen kunnen geen verklaring geven voor de toename van het aantal ongelukken. (2) Kun jij een verklaring geven voor de titel 'Het bittere kruid'? verband wat twee delen van een tekst met elkaar te maken hebben Het verband tussen alinea 2 en 3 is mij wel duidelijk: in alinea 2 staat het probleem, en in alinea 3 de oplossing. vermaken zie amuseren voorwaarde iets wat eerst moet gebeuren, voordat... Zij wil alleen aan de show meewerken, als ze vooraf betaald wordt.Dat is een keiharde voorwaarde.